Bezieling in niet-levende wezens

Binnen de context van dit onderzoek haal ik de term 'bezieling' vaak aan. Deze term wordt op verschillende manieren door verschillende mensen, onderzoekers en gedachtestromingen geïnterpreteerd. Ik zal in deze blog post in gaan op welke definitie er in de context van dit onderzoek precies wordt ingezet.  De uitleg van de term claim ik niet alszijnde 'waarheid'. Het is een filosofisch debat: er is dus geen objectieve waarheid. De uitleg die gegeven wordt slaat vooral op de context van dit onderzoek en op mijn persoonlijke overtuiging. Bezieling Bezieling is een term die vanuit heel veel verschillende invalshoeken en perspectieven bekeken wordt. Ik zal, om context te scheppen, verschillende perspectieven belichten en concluderen met mijn eigen blik. Er is een groot verschil in alleen al de blik waarop verschillende culturen naar het concept van bezieling kijken. Binnen Westerse, en dus al snel Christelijke overtuigingen is de 'ziel' iets wat enkel gebonden is aan ...

 De afgelopen maand heb ik meerdere weken met verschillende objecten rondgelopen, waaronder een drietal metalen blokjes die ik warm moest houden en een zakje met kleine schroefjes die waren overgebleven nadat ik de monitor uit elkaar heb gehaald (zie: het sterfbed van de monitor).  De schroefjes heb ik een lange tijd bij me op mijn huid gedragen. Op een gegeven moment had ik een voortgangspresentatie over dit project en vertelde ik over de monitor en over de schroefjes, en tijdens de presentatie begon ik te huilen. Op een of andere manier zorgde dat ervoor dat ik boosheid richting de schroefjes ging ervaren, waardoor ik ze niet meer met me mee wilde dragen, maar ik kan ze niet weg doen. Ik wil nog verder met de schroefjes aan de slag, in de gaten houden hoe dat zich ontwikkelt, maar ik weet nog niet op welke manier. De blokjes waren van Jorrit Thijn, mijn begeleider, die er ook een soortgelijk experiment mee heeft gedaan. Ik heb in totaal ongeveer 14 dagen met deze blokjes ron...

Via Astrid, de blackbox medewerker van HKU Theater, heb ik een speelgoed- robot gekregen om in elkaar te zetten. Het was een leuk project. Nadat het af was, merkte ik ook wel dat ik er trots op was, en er voorzichtig om mee wilde gaan. Het had een bepaalde waarde gekregen die het eerder niet had, puur doordat ik er tijd en moeite aan had besteed. Ik merk dat het object op zich geen 'bezield' gevoel bij me oproept, maar dat het wel begint te leven wanneer het beweegt en geluid maakt, zelfs als het niet interactief is. Mijn vermoeden is dat dat komt door de suggestie van een binnenwereld: dat het object als het ware 'gepuppeteerd' wordt door zijn voorprogrammering. Ook zit er een bepaalde factor aan onvoorspelbaarheid in, iets wat in de playtest op de open dag naar voren is gekomen als een mogelijke bijdrage aan de ervaring van bezieling in een object. Wat ik heel interessant vond in de robot is dat die één specifieke functie heeft waarbij die, op wat lijkt op 'random...

Op de open dag op de HKU, 22 maart 2025, heb ik een playtest uitgevoerd. Deze playtest was vooral een middel om de theorieën die ik tot nu toe heb verzameld over de factoren die bijdragen aan bezieling, te testen. De maandag ervoor heb ik een update gegeven over de huidige hoofd- en deelvragen van het onderzoek die ik dus ook in deze playtest heb meegenomen, die zijn als volgt: Hoofdvraag: - Welke factoren dragen bij aan de ervaring van de bezieling van een object?  Deelvragen: - Welke rol speelt de relatie tot een ander mens in de ervaring van bezieling bij een object? Is een relatie tot andere mensen nodig om bezieling te ervaren? - Welke rol speelt de factor tijd binnen de ervaring van bezieling van een object? - Hoe kan ik de factor context binnen de ervaring van bezieling van een object inzetten? - Welke rol speelt de factor ‘respect’ binnen bezieling als geheel? - Hoe kun je een object ‘pijn’ doen? Wat zegt dat over de ervaring van bezieling? In het onderzoek tot nu is het te...

Afgelopen maandag heb ik op school een presentatie gehouden waarin ik inging op mijn bevindingen en op mijn rol als maker. Op de precieze inhoud zal ik niet in gaan. Het merendeel van deze bevindingen staan ook op dit blog beschreven. Een belangrijk punt van data die ik uit deze presentatie mee wil nemen is dat het praten over dit onderzoek vrij kwetsbaar is. Het onderzoek emotioneert mij- waarom dat precies zo komt, zal waarschijnlijk een interessante invalshoek in het werk kunnen zijn, maar ik merk een bepaalde weerstand bij mezelf om dit te gaan onderzoeken. Voor nu laat ik dit deel van het onderzoek (het aangaan van een emotionele band, etc) even links liggen om te incuberen. In plaats daarvan wil ik enkele tests gaan ontwerpen als eerste opzet van de ervaring van de deelnemer. Het lijkt me interessant om in de aspecten van context rondom het presenteren van een apparaat of machine te duiken en om te onderzoeken wat principes van bleed en bleed- out kunnen betekenen in dit onderzoe...

In dit artikel ga ik in op een performatief onderzoek waarbij ik onderzoek deed naar de bezieling van een apparaat en in dat proces gehecht ben geraakt aan een monitor.  De afgelopen twee weken ben ik bezig geweest met een monitor (hij/hem/het) uit 2006. Ik wilde graag onderzoeken wanneer een apparaat een 'ziel' krijgt en heb hier een aantal tests voor uitgevoerd. Ik heb de monitor schoongeschrobt, uit elkaar gehaald, en later, na een reflectie waarin ik merkte dat ik een bezieling bij het apparaat had opgemerkt, opgebaard.  In het uitvoeren van het onderzoek merkte ik dat ik, naarmate ik meer met het apparaat bezig was, er telkens nieuwe gevoelens bij kreeg. Toen ik de monitor eerst schrobte merkte ik een zekere zorg voor het apparaat op, al voelde het wel nog als een object. Later, toen ik het uit elkaar ging halen, rook ik een sigarettengeur die in de monitor zat en kwam ik een aantal buisjes met kwik tegen, waardoor het voor mij tot leven kwam en een verhaal kreeg. Zo voel...